تالیف: علامه عبدالشکور لکنوی
امیرالمؤمنین ذوالنورين عثمان بن عفان
فتوحات عهد خلافت حضرت عثمان (رضی الله عنه)
ادامه:
حضرت عبدالله بن زبیر رضی الله عنه تمام لشکر را به دو قسمت تقسیم کرد. به یک قسمت فرمان داد که شما در خیمههای خود آرام گیرید و گروه دیگر را برداشته وارد میدان شد و تا ظهر به نبرد ادامه داد و بعد از ظهر حضرت عبدالله بن زبیر رضی الله عنه به آن قسمت از لشکر که تا آن لحظه استراحت کرده بودند، فرمان داد تا وارد میدان نبرد شوند، چنانکه آنان به میدان آمده و نگذاشتند که سپاه کفر در خیمههای خود آرام گیرند.
جنگی در گرفت که کمر قدرت و توانایی کفار را در هم شکست و جرجیر به دست عبدالله بن زبیر رضی الله عنه به قتل رسید و لشکر او شکست خورد. و تعداد بیشماری از لشکر کفار هلاک شدند و به قدری مال غنیمت به دست آمد که بعد از خمس به هر سوارهای سه هزار و به هر پیاده ای یکهزار اشرفی داده شد. این جنگ را «حرب العبادله» از این جهت میگویند که فرمانده لشکر، عبدالله بن سعد و رئيس ميمنه عبدالله بن عمر و فرمانده میسره عبدالله بن زبیر و بر مقدمة الجيش عبدالله بن عباس رضی الله عنهم مقرر بودند. پس از فتح آفریقا قشون اسلام به جانب مراکش رهسپار گردیدند و آنجا هم جنگ بزرگی پیش آمد، بالاخره طرابلس و اندلس و تمام بلاد مغرب به تصرف مسلمانان در آمد و شوکت و عظمت دین اسلام در مغرب زمین درخشیدن گرفت.