تالیف: سید ابوالحسن ندوی
حجة الوداع
سال دهم هجرت
حجة الوداع و زمان آن
طبق اراده الهی روح و روان امت از شائبه بت پرستی و عادات جاهلی پاک شد و با نور ایمان منور گردید، دلها با نور محبت خدا و رسول صلی الله علیه و سلم، فروزان گشت و بیت الله از وجود بت ها پاک سازی شد. از این طرف مسلمانان بعد از فراق طولانی بیت الله سر تا پا عشق و علاقه شدند و کاسه مهر و محبت شان لبریز گشت و از طرف دیگر لحظات جدایی رسول الله صلی الله علیه و سلم از امت نزدیک شد و وقت وداع فرا رسید، اینجا بود که خداوند متعال به پیامبرش اجازه حج بیت الله عنایت فرمود. این نخستین حج آن حضرت صلی الله علیه و سلم در زمان اسلام بود.
اهمیت تبلیغی و تربیتی حجة الوداع
رسول اکرم صلی الله علیه و سلم مدینه را به قصد مکه ترک گفت تا ادای حج نموده و به مسلمانان دین و مناسک آنها را تعلیم دهد و با ادای امانت و اخذ شهادت از آنها آخرین توصیه های خـود را بـه امـت عـرضـه فرماید، همچنین با گرفتن عهد و پیمان از مسلمانان آثار جاهلیت را زدوده و زیر قدم های خود پایمال کند.
عملا قائم مقام هزارها خطبه و هزارها درس قرار گرفت. گویی مدرسه ای متحرک و مسجدی این حج سیار و یک پایگاه گشتی بود که جاهل در آن آموزش میدید و غافل آگاه می شد و تنبل هوشیار شده و ناتوان در آن نیرومند می گردید.
ابر رحمتی بود که در حال توقف و حرکت بر سر مردم سایه افکنده بود. آری، ابر رحمتـی کـه بـا مصاحبت خود و بارانی که با بارش مهر و عطوفت و تربیت و نظارت خود همه همراهان را فرا گرفته بود.