نویسنده: نورالحق خادمی
موضوع: علل جنگهای داخلی (مداخله بیگانگان)
ابعاد سیاسی: هدف سیاسی روسها از تسلط بر افغانستان، ایجاد پایگاه محکمی برای نفوذ سیاسی حزب کمونیست در آسیا و خاورمیانه، حاکم ساختن رژیمهای وابسته در منطقه، حفظ آن و مقابله با نهضتهای رهاییبخش ضداستکباری بود.
ابعاد اقتصادی: اهداف اقتصادی روسها در افغانستان را، بهرهگیری از منابع طبیعی و ذخایر زیرزمینی چون نفت، گاز، اورانیوم، طلا، نقره، سرب، روی، لعل، یاقوت، سنگهای رادیواکتیو، و غیره تشکیل میداد. بهعلاوه افغانستان به دلیل عقبماندگی مفرط، بازار مناسبی برای کالاهای بیکیفیت روسی به شمار میرفت. مهمتر از همه، دستیافتن به میدانهای نفتی خاورمیانه و بازارهای تجاری منطقه، بهویژه بازار بزرگ هند از طریق افغانستان، از اهداف اقتصادی روسها بود.
روسها که میدانستند وابستگی اقتصادی، وابستگی سیاسی میآورد، از همان آغاز که به افغانستان چشم دوخته بودند، در پی بستن قراردادهای کلان اقتصادی با افغانستان بودند تا همچنان این کشور را از لحاظ اقتصادی وابسته به خود نگهدارند. بهعنوان نمونه در 29 فبروری 1921 میلادی در زمان امانالله خان، روسها کمک بلاعوض به ارزش یک میلیون روبل شامل چند هواپیما و پنج هزار میل تفنگ با مهمات، به دولت امانالله خان هدیه دادند تا وی را به رد پیشنهاد انگلیسی ها ترغیب کنند. روسها در سطح جهان بهخصوص پس از شکست نیروهای متجاوز انگلیسی در افغانستان، شیوههای جدیدی را برای نفوذ در افغانستان به کار بردند.
ادامه دارد…
رد پای کمونیزم
