نویسنده: کرار
سوم جولای سال ۲۰۲۵ میلادی، روزی ماندگار در تاریخ معاصر افغانستان رقم خورد؛ روزی که وزارت خارجه فدراسیون روسیه بهطور رسمی حکومت سرپرست افغانستان را بهعنوان یک نظام مشروع و واقعی به رسمیت شناخت.
این اقدام، نهتنها یک تصمیم دیپلماتیک ساده، بلکه نقطه عطفی در معادلات ژئوپولیتیک منطقه و پیام مهمی برای بازتعریف نظم جهانی بود.
حکومت سرپرست؛ از مقاومت تا رسمیت:
حکومت سرپرست افغانستان پس از دو دهه مبارزه و جهاد در برابر اشغال خارجی، در سال ۲۰۲۱ میلادی بار دیگر قدرت سیاسی کشور را بهدست گرفت.
با وجود چالشهای داخلی و فشارهای بینالمللی، این نظام توانست با تأمین امنیت داخلی، حکومتداری اصولمحور و سیاست خارجی متوازن، پایههای مشروعیت خود را در داخل و خارج از کشور تقویت کند.
اهمیت تصمیم روسیه:
تصمیم روسیه برای به رسمیت شناختن حکومت سرپرست، فراتر از یک حرکت دیپلماتیک است؛ چرا که این تصمیم، تأییدی آشکار بر واقعیت سیاسی نوین افغانستان و رد نظریههایی است که مشروعیت نظامهای اسلامی را غیرممکن میدانستند.
روسیه با این اقدام نشان داد که میتوان بدون تبعیت از فشارهای غرب، سیاستی مستقل و واقعبینانه در قبال افغانستان در پیش گرفت.
ابعاد استراتژیک این اقدام:
از دیدگاه مسکو، حکومت سرپرست افغانستان نظامی استوار بر ثبات داخلی و توانمند در مهار تهدیدات امنیتی، بهویژه خطر گروههایی مانند داعش است.
همچنین، این نظام با اتخاذ سیاست خارجی تعاملمحور، در پی گسترش همکاریهای اقتصادی و سیاسی با کشورهای منطقه بوده؛ بنابر این روسیه با پذیرش این واقعیت، جایگاه خود را بهعنوان بازیگری مستقل در عرصه نظم جهانی تثبیت کرد.
پیامدهای داخلی برای افغانستان:
رسمیتبخشی روسیه، فرصتهای تازهای را در بخشهای مختلف برای افغانستان گشوده است؛ از تجارت و سرمایهگذاری گرفته تا آموزش، فناوری و توسعه زیرساختها، همهوهمه میتوانند تحتتأثیر این تصمیم جان تازهای بگیرند.
همچنین، افتتاح رسمی سفارت حکومت سرپرست در مسکو و آغاز بهکار سفیر جدید، مولوی گلحسن “حسن”، پیام روشنی است که افغانستان آماده تعامل سازنده و عزتمندانه با جهان است.
مشروعیت شریعت و تعامل با غیرمسلمانان:
از نگاه فقه اسلامی، داشتن روابط سیاسی و اقتصادی با کشورهای غیرمسلمان، در صورتیکه موجب عزت و مصلحت مسلمانان باشد، جایز است.
سنت پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوسلم در مکاتبه و پیمان با پادشاهان روم و فارس، شاهدی روشن بر این رویکرد است. علمای بزرگ اسلام نیز تعامل هدفمند با غیرمسلمانان را مشروع دانستهاند، اگر در آن ذلت و تحقیر مسلمین نباشد.
پیام این تحول برای جهان اسلام:
این موفقیت نشان داد که اگر یک نظام اسلامی بر اساس اصول شرعی، شفافیت و خدمتگزاری به مردم بنا شود، حتی قدرتهای بزرگ نیز ناچار خواهند بود آن را بپذیرند.
این پیام روشنی برای همه امت اسلامی است که مشروعیت واقعی از درون جامعه اسلامی و با پایبندی به اصول دینی به دست میآید، نه از تأیید قدرتهای غربی.
چشمانداز آینده:
به رسمیتشناختهشدن حکومت سرپرست توسط روسیه، مسیر را برای دیگر کشورها نیز هموار خواهد ساخت تا بدون هراس از فشارهای سیاسی غرب، با افغانستان وارد تعاملات سازنده شوند.
این تحول، دروازههای جدیدی برای بازگشت سرمایهگذاران، توسعه زیرساختها و حضور فعالتر افغانستان در بازارهای جهانی خواهد گشود.
در نتیجه باید گفت که در جهانی پرهیاهو که مشروعیت غالباً با قدرت سنجیده میشود، رسمیتیافتن حکومت سرپرست، نشان داد که حقیقت را نمیتوان نادیده گرفت.
امروز، پرچم توحید در قلب مسکو به اهتزاز درآمده و این آغاز فصل جدیدی برای افغانستان است؛ فصلی که با خون شهیدان، صبر مردم و تدبیر رهبران نوشته شده است.
افغانستان امروز، آماده تعامل عزتمندانه با دنیاست؛ تعاملی که بر احترام متقابل، منافع مشترک و حفظ ارزشهای اسلامی استوار خواهد بود.