نویسنده: عبدالمنان محبوبی
فصل دوم: افغانستان و کمونیسم
قیامها و مقاومتهای ضد کمونیست
قیامهای نظامی
به علاوهی اینکه مردم عادی و مجاهدین علیه کمونیستها به قیام و مقاومت پرداختند، نظامیان مسلمان و فرزندان دلیر این سرزمین نیز همانند سایر اقشار مردم، هر زمانی که برایشان مقدور و میسر بود، پرچم مخالفت با رژیم کمونیستی را بلند کرده، به صف قیامکنندگان پیوستند و از خود جانفشانیها در صفحهی روزگار به یادگار گذاشتند. سربازان و افسران دلیر و مسلمان این سرزمین، پیش از آن که بهصورت گسترده از ارتش کمونیستی تصفیه شوند، بارها در مراکز مختلف نظامی شورش نموده، با فرار از ارتش و واحدهای قوای مسلح، در کنار مردم خود قرار گرفتند و علیه جبههی باطل به مبارزه پرداختند. روند شورش و فرار سربازان از ارتش و قوای مسلح، در زمستان سال 1357، چند ماه پس از کودتا آغاز شد و تا سقوط رژیم بدکارهی کمونیست و خروج نیروهای شوروی از این مرز و بوم ادامه داشت.
قیام نظامیان مسلمان افغانستان از فرقهی هفدهم هرات، در 24 حوت سال 1357، همزمان با قیام سرتاسری هرات آغاز شد. سربازان دلیر افغانستان در این قیام شش روزه در برابر بمباران سنگین هواپیماهای روسی که از تاشکند و سایر فرودگاههای شوروی سابق به پرواز در میآمدند، مقاومت کردند و سرانجام پس از اینکه بین مردم سلاح توزیع کردند، فرقه به آتش کشیده شد و تعداد زیادی جانهای شیرینشان را از دست دادند. به این ترتیب سنگرهای جهاد را در نقاط مختلف هرات و غرب کشور پایهگذاری کردند.
قیام نظام افسران فرقهی هرات، سرآغاز قیامهای نظامی در نقاط مختلف کشور بود. پس از قیام نظامیان هرات، سربازان جانبرکف فرقهی جلالآباد در تاریخ اول ثور 1358 علیه کمونیستها قیام کردند و با کشتن قوماندان فرقه و شش مشاور روسی، فرقه را به تصرف خود درآوردند. نیروهای دولتی پس از تجدید قوا و دو روز درگیری خونین، فرقهی مذکور را مجدداً تصرف کردند و قیامکنندگان را جز تعدادی که موفق به فرار شدند، اعدام نمودند. بر پایهی بعضی آمارهای ارائه شده، در درگیری و قیام نظامیان فرقهی جلالآباد مجموعاً 1300 نفر کشته شدند.
افغانستان در چنگال کمونیسم