نویسنده: نهضت
مقدمه «ادامه»
پرسشها و سوالات محوری این تحقیق، حول تفاوتهای بنیادین مبانی انسانشناختی، معرفتشناختی و غایتشناختی اومانیسم و عبودیت، سیر تحول تاریخی اومانیسم در تمدن غرب و تأثیرات آن بر جوامع غربی، تصویر جامع انسان در الگوی انسانشناسی اسلامی و توانایی این دو دیدگاه در پاسخ به چالشهای انسان میچرخد. فرضیه اصلی تحقیق بر این است که اومانیسم با تقلیل و فروکاستن انسان به موجودی صرفاً مادی و عقلبنیاد، نتوانسته پاسخگوی نیازهای متعالی انسان باشد، در حالی که انسانشناسی اسلامی با تلفیق ابعاد مادی و معنوی وجود انسان، الگوی جامعتری برای سعادت بشری ارائه میدهد. بهویژه مفهوم عبودیت در اسلام میتواند راهحلی برای بحران معنویت در جهان معاصر باشد.
ساختار این تحقیق در سه فصل اصلی تنظیم شده است. فصل اول به کلیات و مبانی مفهومی اختصاص دارد که در آن مفاهیم کلیدی مانند اومانیسم، عبودیت و انسان به دقت تعریف و تبیین میشوند. همچنین انواع اومانیسم و عبودیت و مؤلفههای آن بهصورت مختصر بررسی شده است. فصل دوم به بررسی نظام فکری اومانیسم میپردازد و شامل بخشهایی از قبیل سیر تحول اومانیسم از دوره رنسانس تا مدرن، مبانی نظری اومانیسم در حوزههای مختلف فلسفی و تجلیات عملی اومانیسم در عرصههای اجتماعی، سیاسی و فرهنگی است. فصل سوم به تحلیل انسانشناسی اسلامی با محوریت مفهوم عبودیت اختصاص یافته و شامل مبانی قرآنی و حدیثی انسانشناسی اسلامی، مؤلفههای اصلی آن مانند فطرت، کرامت ذاتی و مسئولیتپذیری و تجلیات عملی این مبانی در سطوح فردی و اجتماعی است.