نویسنده: محبوبی
فصل چهارم: کاپیتالیسم
- انواع کاپیتالیسم
د. کاپیتالیسم مالی
کاپیتالیسم مالی، نوعی از نظام سرمایهداری است که در آن بخش مالی (بانکها، بورس و مؤسسات مالی) نقش اصلی را در اقتصاد ایفا میکند. در این نظام، سرمایهگذاریهای مالی و معاملات بورسی اهمیت زیادی دارند.
در این نظام، بخش مالی بهعنوان محرک اصلی رشد اقتصادی عمل میکند و سرمایهگذاریهای مالی و معاملات بورسی نقش کلیدی دارند. اقتصاد در این نظام، بهشدت به بازارهای مالی وابسته است و نوسانات این بازارها میتواند تأثیرات عمیقی بر اقتصاد داشته باشد. بیشتر کشورهای غربی تحت تأثیر این نوع از نظام مالی قرار داشته اند.
ه. کاپیتالیسم نئولیبرال
کاپیتالیسم نئولیبرال، نوعی از نظام سرمایهداری است که بر بازار آزاد، کاهش دخالت دولت و خصوصیسازی بخشهای دولتی تأکید دارد. این نظام، در دهههای اخیر به طور گستردهای در جهان رواج یافته است. این نوع از کاپیتالیسم نیز از ویژگیهای برخوردار است از جمله میتوان به این موارد اشاره کرد:
- کاهش دخالت دولت: در این نظام، دولت نقش خود را در اقتصاد به حداقل میرساند و به خصوصیسازی بخشهای دولتی میپردازد.
- بازار آزاد: بازار آزاد نقش اصلی را در تنظیم اقتصاد ایفا میکند و عرضه و تقاضا تعیینکننده قیمتها هستند.
- ترکیب جهانیسازی: این نظام، به گسترش جهانیسازی و افزایش تجارت بینالمللی کمک کرده است.
کشورهایی مانند: ایالات متحده آمریکا و بریتانیا، در دورههایی از تاریخ، تحت نیز تحت تأثیر کاپیتالیسم نئولیبرال قرار داشتهاند (بولز، بی تا: 135).
به هرحال؛ کاپیتالیسم بهعنوان یک نظام اقتصادی، انواع مختلفی دارد که هر کدام بر اساس شرایط اجتماعی، اقتصادی و سیاسی شکل گرفتهاند. این انواع شامل کاپیتالیسم لیبرال، دولتی، اجتماعی، مالی و نئولیبرال هستند.