تالیف: سید ابوالحسن ندوی
وفات و رحلت
دَور کردن قرآن مجید و
دو برابر شدن مدت اعتکاف در ماه رمضان
رسول گرامی صلی الله علیه و سلم معمولا در دهه اخیر رمضان هر سال اعتکاف میکرد، اما در سالی که رحلت فرمودند، بیست روز اعتکاف نمودند.
جبرئیل در هر ماه رمضان به خدمت میرسید و با آن حضرت صلی الله علیه و سلم قرآن مجید را دور و مدارسه می کرد، اما در سال آخر زندگی، آن حضرت صلی الله علیه و سلم فرمودند :
«انه عارضني العام المرتين و لا اراه الا حضر اجلی»
(جبرئیل (امسال) دوبار با من قرآن را دور نموده است و جهتی ندارد جز این که اجل من فرا رسیده است.)
آری خداوند متعال به پیامبر گرامی اش اجازه ملاقات عنایت فرمود، ملاقاتی که آن حضرت صلی الله علیه و سلم علاقه مندترین فرد نسبت به آن بود، به راستی خداوند متعال هم دوست داشت با پیامبر محبوبش ملاقات نماید، همچنان که او شدیداً به ملاقات پروردگارش علاقه مند بود. خداوند متعال صحابه کرام رضی الله عنهم را که هیچ کس برای آنها از رسول الله صلی الله علیه و سلم محبوب تر نبود، برای تحمل شنیدن خبر وفات پیامبر قبلا آماده کرده بود؛ یعنی آن روز که خبر شهادت رسول ا الله صلی الله علیه و سلم در جنگ احد منتشر گشت و بعد معلوم شد که صرفاً شایعه ای از جانب شیطان بوده است و هنوز خداوند متعال تـا مدتی صحابه را با گذاشتن پیامبر صلی الله علیه و سلم در میان آنها بهره مند خواهد کرد؛ اما به هر حال (باید بدانند کـه) ایــن حادثه بزرگ هر چند به تعویق بیفتد ولی روزی باید شاهد وقوع آن باشند؛ چنان که پروردگار متعال می فرماید :
«وَ مَا مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ أَفَإِنْ مَاتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلَى أَعْقَابِكُمْ، وَ مَنْ يَنْقَلِبْ عَلَى عَقِبَيْهِ فَلَنْ يَضُرَّ اللَّهَ شَيْئًا وَ سَيَجْزِي اللَّهُ الشَّٰاكِرِينَ»
(و نیست محمد مگر پیامبر، هر آینه گذشته اند پیش از وی پیامبران آیا اگر وفات یابد یا کشته شود، بـر می گردید بر پاشنه های خود؟ و هر که برگردد بر پاشنه های خود پس هیچ زیان نرساند به الله و الله ثواب خواهــد داد شکرگزاران را.)
وقتی سوره (اذا جاء نصر الله و الفتح…) نازل شد، صحابه کرام رضی الله عنهم فهمیدنـد کـه ایـن سـوره در واقـع نزدیک شدن لحظه فراق را اعلام میکند، زیرا کار پیامبر صلی الله علیه و سلم تمام شده و نصرت الهی و فتح متحقق گشته است. به همین ترتیب صحابه رضی الله عنهم از نزول آیه (اليوم اكملت لكم دينكم) هم به نزدیک شدن وفات پیامبر صلی الله علیه و سلم پی بردند.