نویسنده: نورالحق خادمی
موضوع: هنر و فرهنگ حاکمیت های بزرگ افغانستان
هنر و فرهنگ در زمان حکومت کمونیستی
در افغانستان جمهوری، با روی کار آمدن نظام کمونیستی، بر تمام عرصههای سیاسی، اجتماعی و از جمله فرهنگ و ادب تأثیرات منفی فراوانی گذاشت. این رژیم بیگانه و ضد فرهنگ اسلامی با رفتار افراطگرایانه خویش در صدد رویارویی با مقدسات دینی و فرهنگی ملت افغانستان بود. کمونیستها برای این مقابله نا برابر دست به دامن فرهنگ شوروی شده و از آثار ترجمه شده نویسندگان ورسی مانند پوشکین، داستایوفسکی و دیگران استفاده میکردند. آنان علاوه بر استفاده کمی که از آثار روسی زبان میکردند، بیشتر به وارد کردن اندیشه کمونیستی از آثار ترجمه شده احزاب کمونیستی ایران استفاده مینمودند.
در مقابل تهاجم بیگانه شوروی و کمونیزم، در خارج از کشور تحولات فرهنگی امیدوار کنندهی به وجود آمد که از اهمیت فراوانی برخوردار بود. این رفتار مثبت در مقابل تهدید فرهنگی شوروی و کمونیزم آغاز شده و فرهنگ و ادب جدیدی را در بین مهاجرین بنام فرهنگ (مهاجرت، مقاومت و جهاد) شکل داد.
پس از سقوط حکومت سردار محمد داوود، بر اثر کودتای ننگین هفت ثور و به قدرت رسیدن حزب کمونیست، در تاریخ افغانستان بزرگترین انحراف از مسیر رشد و پیشرفت، رقم خورد. این انحراف هولناک، عامل عقبماندگی و سقوط کشور به قعر چاه مشکلات و فلاکتهای بی پایان شد. حاکمیت کمونیزم در افغانستان سر آغاز مصائب و رنجهای بیشمار مردم کشور در طی تقریباً 50 سال شد.
سایه همسایه