نویسنده: کـرار
رشوت را میتوان از زشتترین پدیدهها و دستآوردهای نامیمون اشغالگران در افغانستان خواند، بگونهای که در آن زمان دامنه این فساد بزرگ طوری گسترش یافته بود که به ندرت در محاکم و عموم ادارات دولتی حق به حقدار میرسید.
با آنکه دساتیر اسلام پیرامون این غده سرطانی واضح و روشناست با آنهم موارد زیاد و غیر قابل شماری در حاکمیت اداره اجیر کابل به وقوع میپیوست که للهالحمد با رویکار آمدن نظام اسلامی بساط رشوت دادن و گرفتن نیز همچون دیگر مفاسد ریشهکن شد.
در این سلسله از مقالات سعی بر این داریم تا حکم رشوت را از دیدگاه اسلام آنطور که لازم است بیان نماییم و بیش از قبل پیرامون احکام آن معرفی حاصل کنیم.
تعریف رشوت:
قبل از هر چیز باید دانست که رشوت عبارت از این است که: شخصی به خاطر مصلحت و منافع خودش مالی را برای شخصی بدهد در حالیکه آن فرد باید این کار را بدون این مال انجام دهد.
اگر دادن این مال به خاطر ابطال حق یا ظلم کردن به کسی باشد، پس حرمت آن به مراتب بیشتر است و گناه آن نیز سنگینتر میباشد زیرا وی علیرغم مرتکبشدن گناه رشوت، معصیت حقتلفی و ظلم را نیز متقبل شده است.
ابن عابدین رحمهالله در کتاب خود رشوت را اینچنین تعریف مینمایند که رشوت آن چیزی است که شخص آن را برای حاکم یا شخصی دیگر بدهد تا اینکه به نفع او فیصله کند و به هر نحوی که شده کاری که دوست دارد را بر مُرتشی – رشوه گیرنده- تحمیل کند.
از این تعریف مشخص می شود که رشوت عامتر از این است که مال یا منفعت باشد.
منظور از حاکم، در گفته بن عابدین رحمهالله قاضی است و همچنین هر کسی که از او این امید میرود که به نفع و مصلحت رشوهدهنده فیصله کند و فرق نمیکند که از کارمندان دولت باشد یا کارهای شخصی و جزئی را به عهده داشته باشد مانند: وکیلان، تاجران و غیره.
ادامه دارد…