نویسنده: نورالحق خادمی
موضوع: تقویم مشترک
تقویم، از گذشته تا اکنون، بهلحاظ سیاسی، مذهبی و فرهنگی برای کشورها حائز اهمیت است. تنظیم تقویم از گذشته تا به امروز دستخوش تغییرات و تکاملهای زیادی شده است تا به شکل امروزی خود درآمده که بهنوعی کاملترین تقویم در این زمان بهحساب میآید و مورد استفادهٔ همگان قرار دارد.
و ۳۶۵ روز در ظرف یک سال، از زمانههای باستان تا عصر حاضر، به دو طریقه موجود بوده است: یکی از گردش کرهٔ ماه به دور زمین و دیگری گردش زمین به دور آفتاب است. بر این مبنا، برای سنجش ایام، به دو طریقهٔ مشهور، تقویم قمری و تقویم شمسی برمیخوریم. تا جاییکه بررسیهای تاریخی نشان میدهد، کهنترین تقویم جهان، تقویم قمری است که در عصر صیقل سنگ، در حوالی ۷۰۰۰ سال پیش در اسکاتلند معمول بوده و سپس در مصر باستان، یونان قدیم، بینالنهرین، چین و هند، در عصر فلزات و آغاز مدنیت شهری، و در حوالی ۵۰۰۰ سال پیش مورد استفاده قرار میگرفته؛ که از همین عصر، علم نجوم پا به عرصهٔ وجود گذاشته است.
در همین اعصار نیز، برخی از مطالعات تاریخی نشاندهندهٔ استفاده از تقویم خورشیدی در بعضی از نقاط جهان بوده است که تا اندازهای مورد استفاده قرار داشته و منجمان مصری نخستین کسانی بودند که از روی محاسبهٔ ساعات شب و روز و تعیین موقعیت ستارگان، تقویم خورشیدی را کشف کردند.
از قرار معلوم، در همین زمان، مردمانی که بهنام «آرگان» یا دهقانان نخستین یا آریاییها یاد میشدند نیز با این تقویم آشنایی داشتهاند. از اینرو، اولین روز سال با اولین روز بهار در ساحهٔ وسیعی از حوزهٔ اَکسوس (آمو دریا) تا دامنههای کوه قفقاز تجلیل میگردید.