نویسنده : امیری
امپریالیزم فرهنگی و استعمار فرهنگی:
در طول تاریخ، استعمار همواره چهرهای متغیر و چندبُعدی داشته است. اگر در قرن نوزدهم استعمار به معنای تسلط نظامی و اشغال سرزمینها بود، اکنون استعمار چهرهای نرمتر اما عمیقتر به خود گرفته است. استعمار فرهنگی یعنی اینکه قدرتهای بزرگ دیگر با توپ و تفنگ هجوم نمیآورند، بلکه از دروازهی رسانه، زبان، آموزش، مد، سینما و سبک زندگی وارد میشوند و هدف نهایی این نوع استعمار، تسلط بر ذهن و هویت ملتهاست.
امپریالیزم فرهنگی نیز مفهومی است که به این نوع سلطه اشاره دارد، یعنی نفوذ تدریجی فرهنگ و ارزشهای یک ملت بر ملتهای دیگر تا جایی که مردم مستعمره، خودشان به پذیرش و تقلید از فرهنگ بیگانه افتخار کنند و فرهنگ بومی خود را عقبمانده و غیرمدرن بشمارند.
در جهان امروز، بهویژه پس از فروپاشی شوروی، ایالات متحده آمریکا و متحدان غربیاش توانستهاند با بهرهگیری از رسانههای جهانی، سینمای هالیوود، شبکههای اجتماعی و حتی نظام آموزشی بینالمللی نوعی امپریالیزم فرهنگی جهانی را بهوجود آورند که تأثیر آن به مراتب عمیقتر از استعمار سیاسی و نظامی است.
امپریالیزم فرهنگی بر پیکر جوامع تأثیر گذاشته، ارزشها، باورها و الگوهای زیستی مردم را به نحوی تغییر میدهد که جامعه متوجه نمیشوند مورد سلطه قرار گرفتهاند.