نویسنده: نهضت
فصل اول: کلیات و مبانی مفهومی جاهلیت
جاهلیت قدیم و ویژگیهای آن
ب. ویژگیهای اجتماعی «ادامه»
در این دوره، قبایل عرب بهعنوان بزرگترین واحدهای اجتماعی، بهطور مداوم درگیر جنگهای طولانیمدت بودند. به عنوان مثال جنگ بعاث بین قبایل اوس و خزرج در مدینه که سالها به طول انجامید و تلفات بسیاری بر جای گذاشت. همچنین جنگ فجار بین قبایل قریش و هوازن که به دلیل یک اختلاف کوچک در بازار عکاظ آغاز شد و چهار سال ادامه یافت (صلابی، 1394: 62).
در این نظام عصبیت، ارزش افراد بر اساس نسب و تبارشان سنجیده میشد نه بر اساس فضایل اخلاقی و کمالات انسانی. قبیله قریش به عنوان اشراف شناخته میشد و قبایل دیگر در درجات پایینتر قرار داشتند. این رتبهبندی اجتماعی موجب تبعیض سیستماتیک میگردید به طوری که زنان، یتیمان و افراد متعلق به قبایل ضعیف از کمترین حمایت اجتماعی برخوردار بودند. فقدان امنیت اجتماعی از دیگر ویژگیهای بارز این دوره بود. راهزنی و غارتگری امری عادی تلقی میشد و امنیت جانی و مالی افراد دائماً در معرض تهدید بود. ثروتمندان و صاحبان قدرت میتوانستند به راحتی به حقوق ضعفا تجاوز کنند بدون اینکه بازخواستی در کار باشد (همان).