تألیف: دوکتور عبدالباقی حقانی
فصل اول: خلافت و سیاست اسلامی
فقه و سیاست
اقسام سیاست:«ادامه»
سیاست عقلانی:
و اما سیاست عاقلانه؛ آن است که مردم را به مقتضای عقل در جلب مصالح دنیوی و دفع اضرار وادار ساخته شوند. (مقدمه ابن خلدون)
این نوع سیاست نیز از نظر شارع متروک است، بخاطر اینکه این نوع سیاست، احکام شریعت و مقاصد آن را نمی‌شناسد و فقط عقل را مصدر تنظیم عمران (آبادی) و تدبیر امور عامه و تحصیل منافع و دفع مفاسد دنیوی می‌داند و به شریعت نیازی نمی‌بیند، مانند سیاست‌های کشورهای کمونستی قدیم و جدید.
سیاست شرعی:
اما سیاست شرعی عبارت از وادار ساختن مردم به مقتضای نظر شریعت در مصالح اخروی و دنیوی که راجع به مصالح اخروی است، می‌باشد؛ زیرا احوال دنیا به صورت عموم از نظر شارع وقتی معتبر است که در خدمت مصالح آخرت باشد.
این نوع سیاست در حقیقت خلافت از صاحب شریعت در امر حراست دین و سیاست دنیا است و مرجعیت اساسی آن وحی الهی می‌باشد، همچنان مرجعیت این نوع سیاست آن نظر اجتهادی است که در جلب مصالح و دفع مفاسد دنیوی و اخروی با وحی الهی مطابقت داشته باشد، مثال این نوع سیاست، سیاست نبوی، سیاست خلافت راشده و آنانیکه به رسم و روش آنها رفتار نموند که عبارت از امامان عادل‌اند.