نبی رحمت

تالیف: سید ابوالحسن ندوی
روح مساوات و غمخواری میان مسلمانان
خود رسول الله صلی‌الله علیه و سلم شخصاً در حفر خندق شرکت کرد تا مسلمانان را به تحصیل اجر و ثواب ترغیب و تشویق نماید. رسول الله و مسلمانان با علاقه و جدیت کار می‌کردند. سرما خیلی شدید بود، چیزی برای خوردن وجود نداشت؛ گاهی برای سد جوع چیزی می‌یافتند و گاهی نمی‌یافتند. ابوطلحه رضی‌الله عنه می‌گوید ما خدمت رسول اکرم صلی‌الله علیه و سلم از گرسنگی خود شکایت کردیم و سنگ‌هایی را که بر شکم بسته بودیم نشان دادیم؛ اما رسول الله صلی‌الله علیه و سلم وقتی لباس خود را بالا زد دیدیم دو سنگ بر شکم مبارک بسته است. با این وصف، صحابه بسیار خوشحال و شادمان بودند و پروردگارشان را می‌ستودند و شعر می‌خواندند. نه شکایت می‌کردند و نه خستگی خود را نشان می‌دادند.
حضرت انس رضی الله عنه می‌گوید روزی رسول الله صلی‌الله علیه و سلم به طرف خندق تشریف بردند، دیدند مهاجرین و انصار در سرمای صبحگاهی دارند خندق می‌زنند و کسی نیست که آنها را کمک کند. وقتی رنج و گرسنگی آنها را مشاهده نمودند، فرمودند:
«اللهم ان العيش عيش الآخره، فاغفر الانصار والمهاجر»
«بارالها! همانا زندگی حقیقی، زندگی آخرت است؛ انصار و مهاجرین را مغفرت فرما.»
آنها در پاسخ آن حضرت صلی‌الله علیه و سلم می‌گفتند:
«نحن الذين بايعوا محمدا على الجهاد ما بقينا ابداً»
«ما کسانی هستیم که با محمد پیمان بسته‌ایم بر جهاد تا مادامی که زنده هستیم.»
حضرت انس رضی الله عنه اضافه می‌کند وضعیت آذوقه طوری بود که به اندازه یک مشت جو می‌آوردند، با آن غذایی بدمزه درست می‌شد و به مصرف می‌رسید.