نویسنده: محبوبی
فصل هفتم: پلورالیزم
۶. شخصیتهای پلورالیزم
ادامه:
ه. شلایر ماخر ( Schleiermacher): معرفی کوتاه: شلایر ماخر در سال ۱۷۶۸ میلادی در برسلاو (امروزه در لهستان) به دنیا آمد. او یکی از مهمترین فیلسوفان، الهی دانان و مترجمان کتاب مقدس مسیحیان در قرن هجدهم و نوزدهم است. شلایر ماخر بهعنوان پدر الهیات مدرن پروتستان و یکی از بنیانگذاران هرمنوتیک مدرن شناخته میشود. او در پوهنتونهای هاله و برلین تحصیل کرد و بهعنوان استاد الهیات و فلسفه در پوهنتون برلین تدریس کرد. وی در سال ۱۸۳۴ میلادی درگذشت. شلایر ماخر بهعنوان یکی از چهرههای اصلی جنبش رمانتیسم در آلمان، بر اهمیت احساس، تجربه و درک فردی در دین تأکید کرد. او تلاش کرد تا الهیات را با فلسفه و علوم انسانی سازگار کند. وی آثار متعددی دارد از جمله درباره دین (سخنرانیهای برای فرهیختگان بیدین.)
اندیشههای پلورالیستی شلایر ماخر: شلایر ماخر بهعنوان یکی از پیشگامان اندیشههای پلورالیستی در الهیات، بر تنوع تجربههای دینی و معنوی تأکید کرد. او معتقد بود که دین، امری جهانی است و همه انسانها، فارغ از فرهنگ یا دین خاص، میتوانند تجربههای دینی داشته باشند.
در کتاب درباره دین: سخنرانیهایی برای فرهیختگان بیدین، شلایر ماخر استدلال کرد که دین، نه بهعنوان مجموعهای از عقاید یا آموزهها، بلکه بهعنوان تجربهای فردی و احساس وابستگی به امر متعالی، قابل فهم است. او بر این باور بود که ادیان مختلف، راههای متفاوتی برای بیان این احساس وابستگی هستند و هیچ دینی نمیتواند ادعای انحصاری در مورد حقیقت داشته باشد. شلایر ماخر همچنین از مفهوم «پلورالیزم دینی» حمایت کرد و استدلال نمود که تنوع ادیان و تجربههای دینی، نشاندهنده غنای معنوی انسانهاست. او معتقد بود که هر دینی میتواند بخشی از حقیقت را آشکار کند و بنابراین، هیچ دینی برتر از دیگری نیست.
در نتیجه میتوان گفت: پلورالیزم بهعنوان یک نظریه فکری که بر کثرت و تنوع در اصول، اندیشهها و رویکردها تأکید دارد، توسط شخصیتهای برجستهای در حوزههای مختلف فلسفه، دین و فرهنگ مطرح شده است. جان هیک و کارل رانر بهعنوان مدافعان اصلی پلورالیزم دینی، بر این باور بودند که ادیان مختلف، راههای متفاوتی برای درک حقیقت متعالی هستند و هیچ دینی نمیتواند ادعای انحصاری در مورد حقیقت داشته باشد. ویلیام جیمز با تأکید بر نسبیت حقیقت و اهمیت تجربه فردی، به پلورالیزم معرفتی نزدیکتر بود و استدلال میکرد که تجربههای دینی در فرهنگهای مختلف، معتبر و واقعی هستند. ریچارد رورتی با تمرکز بر پذیرش تنوع فرهنگی و فکری، از پلورالیزم فرهنگی دفاع کرد و بر اهمیت همبستگی اجتماعی و گفتوگوی بینفرهنگی تأکید نمود. شلایر ماخر نیز بهعنوان یکی از پیشگامان پلورالیزم دینی، دین را بهعنوان «احساس وابستگی مطلق» تعریف کرد و معتقد بود که ادیان مختلف، راههای متفاوتی برای بیان این احساس هستند. در مجموع، این شخصیتها با ارائه نظریات خود، نقش مهمی در توسعه و تبیین پلورالیزم بهعنوان راهحلی برای پذیرش تنوع و کثرت در جهان معاصر ایفا کردهاند.