نویسنده: محبوبی
مسئولیت ثروتمندان در قبال نیازمندان
ادامه
4- برخورد نیک
برخورد نیک با فقرا و نیازمندان، یکی دیگر از وظایف و مسئولیتهای افراد جامعه، بهخصوص ثروتمندان است. خداوند -تبارک و تعالی- با صراحت تمام از برخورد نامناسب و نامتعارف با نیازمندان و رنجانیدن و روی گردانیدن از آنها نهی فرموده است: «وَأَمَّا السَّائِلَ فَلَا تَنْهَرْ» (الضحی، 10). ترجمه: و اما گدا و سوال کننده را با زجر مران.
چرا باید با مستمندان و فقرا برخورد نیک داشت و چرا باید با آنها کمک کرد؟ چون نیازمندان و مستمندان در واقعی حقی را که خداوند برایشان تعیین کرده و بر عهدهی ثروتمندان گذاشته، میخواهند و چیزی اضافی نمیخواهند. ثروتمندان باید با کمال اکرام و احترام، حقوق تعیین شده (زکات و صدقات) نیازمندان را به آنها برسانند و با آنها رفتار و گفتار نیک داشته باشند. بالفرض به هر دلیلی اگر شخصی نتوانست به حق مستمندان را ادا نماید، حد اقل او را با رنج از خود دور نکند و با او به نیکی سخن بگوید؛ زیرا بر اساس فرمودههای پیامبر اکرم -صلّیالله علیه و سلم- سخن نیک صدقه: «الكلمة الطيبة صدقة» (صحیح البخاری). همچنین لازم به ذکر است که ثروتمندان باید در روزهای جشن و شادی (عید)، نیازمندان را مورد حمایت قرار بدهند و با کمکهای مالیشان آنها را شاد نمایند و آنها را از گدایی و درخواست کمک در چنین روزهایی بینیاز نمایند. در این زمینه حدیثی از پیامبر اکرم نیز نقل شده است: «اغْنُوهُمْ عَنْ طَوَافِ هَذَا الْيَوْمِ» (السنن الكبرى للبيهقي،4/ 292). ترجمه: آنها را از گشتوگرد برای گدایی در این روز، بینیاز نمایید.