ترتیبکننده: کرار
مکه در زمان بعثت رسول اکرم صلیالله علیه و سلم و ظهور اسلام
آنچه واقعیت دارد این است که مکه در نیمه قرن پنجم میلادی به مرحله تمدن رسید، گرچه این تمدن در دایره محدودی بود. در این دوران، مکه تحت یک نظام دست جمعی براساس تقسیم کار و واگذاری مسئولیت ها به افراد مختلف اداره می شد. قصی بن کلاب جدّ پنجم حضرت رسول اکرم صلیالله علیه و سلم در رأس این نظام بود. مساحت مکه در ابتدا بسیار محدود بود که در میان دو کوه یکی جبل ابو قبیس که مشرف بر صفا است و دیگری جبل احمر که در جاهلیت بنام اعرف معروف بود و مشرف بر وادی قعیقعان است، قرار داشت. امّا مکه با وجود این محدودیت، و با توجه به وقوع بیت الله و مقام و مرتبه متولیان و خدمتگزاران آن و امنیت و آرامشی که در آنجا حکمفرما بود، کشش و جاذبۀ خاصی برای سایر قبایل داشت. به همین دلیل جمعیت آن اضافه شد و خانه های ساخته شده از سنگ و گل جای چادر و خیمه را گرفتند. بلاخره آبادی از مسجد الحرام گرفته تا بطحای مکه توسعه یافت.
نخست سقف خانهها را به احترام بیت الله به شکل مربع نمیساختند، اما کم کم در این زمینه وسعت قایل شدند، البته سقف خانهها را بلندتر از کعبه نمیساختند. بعضی از اهل تاریخ میگویند که اهالی مکه خانههایشان را بنابر احترام کعبه به شکل دایره میساختند و اولین کسی که خانه خود را به شکل مربع ساخت حمید بن زهیر بود که قریش او را بدیده اکراه مینگریستند