رابطه اسلام و خانواده

برگرفته از کتاب: فقه خانواده (وهبه زحیلی)
ترتیب کنند: نورالحق خادمی
موضوع: شرط‌هاي ازدواج
شروط صحت نكاح
آثار و پيامدهاي ازدواج
انواع حقوق و مسئوليت‌ها
حقوق فرزندان
12- تداوي
معالجه بيماري‌ها به ويژه در عصر حاضر به صورت ضرورتي حياتي همچون غذا و هوا درآمده است و تداوي و معالجه بيماري‌هاي کودکان همچون فراهم نمودن ديگر ضروريات و احتياجات زندگي، به هزينه و مخارجي نياز دارد. در واقع تداوي، اقدام به توسل به اسباب و وسايلي است که از نظر شرع و عادت مطلوب مي‌باشند؛ زيرا اسلام مسلمانان را به تداوي ـ به جز از چيزهاي حرام ـ فراخوانده و احاديث بسياري در اين رابطه روايت شده است که به برخي از آنها اشاره مي‌شود.
از اسامه بن شريک روايت شده است که روزي مردي عرب نزد رسول خدا صلی‌الله علیه و سلم آمد و گفت: يا رسول الله صلی‌الله علیه و سلم اجازه مي‌فرمايي که براي معالجه بيماري، دارو مصرف بنماييم؟ رسول خدا فرمود: بله (اين کار را انجام بده) زيرا خداوند هيچ دردي را بدون درمان قرار نداده است. برخي آن‌ها را مي‌شناسند و برخي هم از آن بي‌اطلاعاند.
و از ابوهريره – رضي الله عنه – روايت شده است که رسول خدا صلی‌الله علیه و سلم فرموده است: “خداوند هيچ بيماري را بدون شفا فرو نفرستاده است”. و از جابر روايت شده است که رسول خدا صلی‌الله علیه و سلم فرموده‌اند: “هر دردي را درماني است، هرگاه درمان دردي معلوم بشود، (براساس اجازه و قانون خداوند) آن را شفا خواهد داد”.
با توجه به احاديث فوق درمي‌يابيم که مراجعه به داکتر و مصرف دارو و تداوي کاري است مشروع و توسل به اسباب خداوندي است و چنانچه تأثير دارو و معالجه را جزو تقدير و اراده خداوند به شمار بياورند، به هيچ‌وجه با توکل به خداوند منافات ندارد. و در حديث جابر که آمده است “بإذن الله” بدين معناست که تأثير دارو ذاتي نيست و براساس اراده و خواست خداوند است و اگر او بخواهد مي‌تواند دارو را به درد و بيماري تبديل نمايد. همچنان که گفته شد: تداوي با توکل به خداوند منافاتي ندارد و اگر گمان کنيم که خوردن و آشاميدن با توکل به خداوند و تقدير او سازگار نيست، مصرف دارو و پرهيز از خطرات مهلک هم به همان صورت است و جزو نيازهاي ضروري بشر به شمار مي‌آيند.
اما لازم به يادآوري است که مصرف نمودن چيزهاي حرام به عنوان دارو روا نيست؛ زيرا ابودرداء از رسول خدا صلی‌الله علیه و سلم روايت مي‌نمايد که فرموده است:
“خداوند براي هر دردي درماني را قرار داده است (و براي معالجه بيماري‌ها از داروها استفاده کنيد) اما از تداوي به چيزهاي حرام پرهيز کنيد”.
و ابن مسعود در مورد مسکرات مي‌گويد: “خداوند هيچگاه چيزهاي حرام را وسيله بهبودي شما از بيماري قرار نداده است”.
طارق بن سويد جعفي در مورد شراب از رسول خدا صلی‌الله علیه و سلم سئوال نمود. رسول خدا او را از تهيه آن برحذر داشت. او گفت: يا رسول الله صلی‌الله علیه و سلم من آن‌ها را به عنوان دارو تهيه مي‌کنم، رسول خدا فرمود: “شراب دارو نيست بلکه خود درد و بيماري است”.