نویسنده: نورالحق خادمی
موضوع: تأثیرات دین در حفظ تمامیت ارضی
توحید
مسلمانی که زمام همۀ امور هستی را فقط در دست خداوند میداند، و او را چارهساز حقیقی و قدرت شکستناپذیر میشناسد، و از رحمت و حکمت و دانش بیپایانش باخبر است، انسانی امیدوار بوده، هیچگاه حتّی در سختترین شرایط و رخدادها ناامید نمیشود؛ زیرا به پروردگاری توکّل نموده که آنچه برای بندهاش مقدّر میکند به صلاح او بوده و قادر است هر زمان که اراده کند، در کار بندهاش گشایش ایجاد کند، و گره از کار فروبستهاش بگشاید، و شکستها و آسیبهای او را به سکّویی برای پرواز و تعالی تبدیل کند. چنین کسی هرگز تسلیم اسباب و علل نمیشود و آنگاه هم که اوضاع جهان به کام وی پیش میرود، مغرور نگشته و موقعیت خود و جهان را فراموش نمیکند؛ زیرا میداند که اسباب ظاهری، سر خود رخ نمیدهند و طبق فرمانی که از پیشگاه خدای متعال دریافت میکنند، پیش میروند. چنین انسانی درک میکند که در جهان هستی جز در برابر خدای بزرگ، نباید سر تعظیم فرود آورد، و نسبت به هیچ فرمانی جز فرمان او نباید تسلیم مطلق شد. آنکس که خدای متعال را به یگانگی شناخت و به این باور رسید که تنها او سزاوار بندگی است، و فقط او را پروردگار روزیبخش و زمامدار همۀ امور هستی دانست، هرگز حاضر نخواهد شد زیر بار بندگی و بردگی دیگران برود، چرا که پذیرش بندگی و بردگی غیر خدا، خود، شرک است، و شرک نیز با توحید، ناسازگار است. چنانچه سعدی میفرماید:
موحّد، چه در پای ریـزی زرش چه شمشیر هندی نهی بر سرش
امید و هراسش نباشد زکس بر این است بنیاد توحید و بــس
طرح ناکام تجزیه افغانستان