تالیف: وهبه زحیلی
موضوع: فعالیتها و مسئولیتهای خانوادگی
مراسم عروسی
برپایی مراسم عروسی از نظر شرعی مانعی ندارد. اما گاهی در مراسمهای عروسی کارها و برنامههای نامشروع و زشتی مانند: قاطی شدن زنان و مردان نامحرم، اسراف و ریخت و پاش، شرابخواری، رقص و پایکوبی، ترانههای مبتذل و آوازهای وسوسهانگیز، آرایش و نمایش نیمه عریان عروس در حضور مردان و جوانان نامحرم، در سالنهای عروسی یا باغها و خیمههای اجارهای و یا در منازل و راه انداختن کاروانهای عروسی همراه با جار و جنجال و فریاد و … بسیاری امور ناروای دیگر همراه میشود.
همه آن موارد، حرام و ناروا بوده و عاداتی زشت و قبیحاند و با مسئولیتهای انسان مسلمان در ارتباط با حفظ حرمت، کرامت و غیرت در مورد ناموس خویش جور در نمیآیند؛ زیرا انسان مسلمان اهل شرف و غیرت هیچگاه به خود اجازه نمیدهد که همسرش را در همان ساعات آغاز زندگی مشترک جلو چشم مردان بیگانه نیمه عریان ببیند و ریخت و پاش و اسراف و تبذیر را در اموال و دارایی خود و خویشاوندان حرام میداند و اجازه چنین کاری را نمیدهد و از کارهای خلاف دیگری مانند: ریختن پول به جیب آوازخوانها و رقاصهها جلوگیری مینماید و در مقابل تلاش میکند که در صورت توان خود و خانواده، کمکهایی را برای تهیه غذا و پوشاک برای مستمندان انجام بدهد و یا به طلاب و دانشجویان نیازمند، جمعیتهای خیریه و خدمات عمومی کمک نماید.
در اینگونه مناسبات آن چیزهایی که از نظر شرعی جایز اند، عبارت اند از: آوازها و سرودهای شاد و مباح، اظهار سرور و شادمانی از طرف خانوادهها و دوستان، دفزنی و روشن نمودن شمع و چراغ و زینت و آرایش مشروع، اجرای مراسم سخنرانی، شعر، نکته و لطیفههای پاک و روا، بیان ضرورت ازدواج و اهداف و آداب آن و همچنین بررسی روش و سیره رسول خدا صلیالله علیه و سلم و اصحاب در مورد مسائل مربوط به ازدواج و خانواده.
از عایشه رضیالله عنها روایت شده که: «در روز عروسی مرد و زنی از انصار حضور داشتم و پس از بازگشت رسول خدا صلیالله علیه و سلم فرمود: عایشه چیزی از آواز و سرگرمی در عروسی وجود داشت؟ چون انصار از سرگرمی (و آواز) شادمان میشوند».
و از ابن عباس روایت شده است که: «عایشه ام المؤمنین رضیالله عنها یکی از بستگان را به مردی انصاری شوهر داده بود. و رسول خدا صلیالله علیه و سلم به نزدیکان او فرمود: هدیهای را برای عروسی تهیه کردهاید؟ گفتند: آری یا رسول الله صلیالله علیه و سلم تهیه کردهایم. فرمود: کسی را برای خواندن سرود و آواز به همراه او فرستادهاید؟ عایشه رضیالله عنها فرمود: خیر یا رسول الله صلیالله علیه و سلم کسی را نفرستادهایم. رسول خدا صلیالله علیه و سلم فرمود: مردم انصار به شعر و سرود علاقه خاصی دارند، اگر کسی را میفرستادید و میگفت: «ما با کاروان شادی به میانتان آمدهایم، زنده و پاینده باد پیوند میان ما و شما». کار خوبی بود.
این احادیث بیانگر مشروعیت و مستحب بودن اعلان جشن عروسی و به کار بردن دفت و آواز مباح و شرکت بزرگان و پیشوایان در آن مراسم است. هرچند در آنها مقداری آواز، دف و سرود هم وجود داشته باشد.
فقـه خـانواده
