نویسنده : امیری
بحران هویت و تضعیف همبستگی اجتماعی:
جوان مسلمان در معرض دوگانگی فرهنگی قرار میگیرد. پژوهش مرکز مطالعات اسلامی مالزی در سال 2021 نشان میدهد که 48% از جوانان مسلمان در این کشور، در پاسخ به سؤال تعلق فرهنگی خود گفتهاند “نمیدانیم غربی هستیم یا مسلمان”. وقتی فردگرایی و لذتگرایی جایگزین ارزشهای جمعگرایانه و دینی شود، همبستگی اجتماعی و مسئولیتپذیری در بین جوانان کاهش مییابد. که میتوان به گسترش اینترنت و شبکههای اجتماعی در افغانستان اشاره کرد.
افزایش ناهنجاریهای اخلاقی:
گزارش سازمان همکاری اسلامی (OIC, 2022) نشان میدهد که طی ده سال گذشته، در بیشتر کشورهای مسلمان، افزایش رفتارهای پرخطر اجتماعی (از روابط خارج از ازدواج گرفته تا اعتیاد و خشونت خانگی) مشاهده شده است. بسیاری از پژوهشگران این تغییرات را با نفوذ ارزشهای فرهنگی غرب از طریق رسانهها مرتبط میدانند.
فرآیند عادیسازی ارزشهای لیبرالی در رسانههای غربی پدیدهای پیچیده و چندلایه است. این فرآیند با استفاده از جذابیتهای بصری، قدرت روایت و نفوذ فرهنگی بهصورت تدریجی ارزشهایی چون آزادی بیقید، نسبیگرایی اخلاقی و لذتگرایی را بهعنوان معیاری برای مدرنشدن معرفی میکنند. در مقابل، جوامع مسلمان هم میتوانند از فرهنگ اسلامی در برابر رسانههای غربی پاسداری کنند آنهم بهگونهای که قرآنکریم میفرماید: «وَجَادِلْهُم بِالَّتِی هِیَ أَحْسَنُ» یعنی گفتوگو با منطق و نرمی، راهی برای دفاع از حقیقت است.