ترتیب کنند: نورالحق خادمی
انواع حقوق و مسئوليتها
حقوق فرزندان
11- مهرباني با کودک
کودکان براي رشد و نمو و اعتدال زندگي و عواطف خويش به محبت، عشق، مراقبت و شفقت نياز دارند، تا از شخصيتي متوازن و به دور از ناهنجاري رواني و عقدههاي گوناگون، برخوردار شوند؛ زيرا چنانچه کودکان از طرف نزديکان به ويژه پدر، مادر، پدربزرگ، مادربزرگ، خواهران و برادران مورد توجه، مراقبت و محبت قرار نگيرند، در تنگناي روحي و معنوي قرار گرفته و دچار ناراحتي و بيتابي ميشوند و گاهي ناراحتي خود را از طريق گريه بروز ميدهند.
سنت رسول خدا صلیالله علیه و سلم مسلمانان را به ضرورت مهرباني و عطوفت با فرزندان يادآوري نموده و رسول خدا صلیالله علیه و سلم فرمودهاند: “بهترين زنان قريش مهربانترين آنان با فرزندان خويش و آنهايي هستند که بيشترين اهتمام را به شوهران خود ميدهند”.
از براء – رضي الله عنه – روايت شده که فرموده است که رسول خدا صلیالله علیه و سلم را ديدم که حسن بن علي را بر دوش خويش نهاده بود و ميفرمود: “خداوندا من او را دوست ميدارم و از تو ميخواهم که او را دوست بداري”.
يکي از ويژگيهاي اهل ايمان مهرباني با ديگران به ويژه فرزندان است و گاهي به وسيله بوسيدن، نوازش، خريدن هديه و … از آن تعبير ميشود. رسول خدا صلیالله علیه و سلم فرمودهاند:
“مهربانان مشمول مهرباني و محبت خداوند رحمن قرار ميگيرند، با آنهايي که در زميناند مهربان باشيد تا کسي که در آسمان است با شما مهرباني کند”.
رسول خدا صلیالله علیه و سلم با کودکان بسيار مهربان بود و براي شادماني و سرورشان تلاش ميفرمود. طبراني از ابن عباس نقل مينمايد که: رسول خدا صلیالله علیه و سلم هرگاه اولين ثمر درختان را براي او ميآوردند، آن را بر روي چشم و سپس بر روي لبان خويش مينهاد و ميفرمود: “خداوندا همچنان که اول آن را به ما نشان دادي آخرش را هم به ما نشان بده!” و سپس آن ميوه را به کودکاني که در آنجا بودند ميداد.
رسول خدا صلیالله علیه و سلم در بسياري موارد دستان محبتش را بر سر و روي کودکان ميکشيد و آنها را ميبوسيد. از عايشه – رضي الله عنها – روايت شده است که: “روزي اقرع بن حابس نزد رسول خدا صلیالله علیه و سلم بود و حسن و حسين نزد ايشان آمده و رسول خدا صلیالله علیه و سلم آنها را در بغل گرفته و بوسيد. اقرع گفت: من ده فرزند دارم تاکنون هيچکدام از آنها را نبوسيدهام. رسول خدا صلیالله علیه و سلم نگاهي به او نمود و فرمود: “هرکس مهربان نباشد مورد مهرباني قرار نميگيرد”.
يکي از لوازم محبت و مهرباني با کودکان سلام کردن به آنان است؛ زيرا سلام گفتن به کودکان احساس هويت و شخصيت را در آنان شکوفا مينمايد و آنها را متوجه مينمايد که آنها سرمايه و توشه آينده زندگي هستند و در واقع سلام، احوالپرسي و اهتمام به کودکان تربيت عملي خوبي براي آنهاست. نهال مهرباني را در درون آنها ميروياند و بزرگ ميکند. انس بن مالک – رضي الله عنه – روايت مينمايد که: “روزي از کنار چند کودک عبور ميکردم و به آنان سلام کردم. من اين را از رسول خدارصلیالله علیه و سلم آموخته بودم که هرگاه کودکاني را ميديد به آنان سلام ميفرمود”.
همچنين روايت شده است که “رسول خدا صلیالله علیه و سلم گاهي به ميان مردم انصار ميرفت و بر کودکان آنها سلام ميکرد و آنها را نوازش مينمود”.