تالیف: وهبه زحیلی
موضوع:حقوق اطفال و سالمندان
حقوق سالمندان
لازم به یادآوری است که عملی شدن آن مسئولیتها و دستیابی به آن اهداف، حکومتها به تنهایی از عهده آن برنمیآیند بلکه به مشارکت عمومی برای احیاء و ایجاد مؤسساتی تولیدی و تعاونی فراوانی نیاز دارند که در کنار آن هیأتهای رسمی و دولتی با آگاهی از همه جوانب موضوع و با تهیه امکانات لازم در همه شهرها و روستاها به این مسئولیت مهم و گرانقدر عمل نمایند.
اینک به بیان برخی از برنامههای مربوط به این موضوع میپردازیم:
الف: مراقبتهای پزشکی از سالمندان
در دانشکدههای پزشکی ممالک عربی و اسلامی ـ همچنان که در دانشکدههای غربی مرسوم است ـ لازم است به تحقیق و بررسی در مورد بیماریهای دوران پیری و تأمین کلینیکهای تخصصی در این ارتباط اقدام شود و حکومتها و هیأتهای اجتماعی راجع به معالجه آن بیماریها همه تلاش خود را به کار بگیرند و مراکز درمانی اختصاصی آنها به حد کافی در اماکن ضروری تأسیس شوند و دارو، پزشک و تجهیزات لازم را برایشان فراهم کنند. از طرف دیگر لازم است که برای سالمندان برنامههای ورزشی، بهداشتی و غذایی پیشرفته و متناسبی را تهیه کنند تا از بیماریهای صعبالعلاج و عواقب آن در حد امکان جلوگیری نماید؛ زیرا چنین برنامههایی منافع زیادی را برای جامعه اسلامی به دنبال خواهد داشت.
شریعت هدایتگر اسلام توجه همه را به این مسئولیتها در راستای تضمین زندگی سالم و محترمانه برای همه انسانها اعم از پیر و جوان، جلب مینماید.
خداوند متعال در این رابطه میفرماید:
﴿وَلَا تُلقُواْ بِأَيدِيكُمۡ إِلَى ٱلتَّهلُكَةِ وَأَحسِنُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلمُحسِنِينَ ١٩٥﴾ [البقرة:195].
«با دست خود خویشتن را به هلاکت نیندازید، و احسان و نیکوکاری کنید؛ زیرا به راستی خداوند نیکوکاران را دوست میدارد».
همچنین در مورد مراقبت از والدین میفرماید:
﴿وَقَضَىٰ رَبُّكَ أَلَّا تَعبُدُوٓاْ إِلَّآ إِيَّاهُ وَبِٱلوَٰلِدَينِ إِحسَٰنًاۚ إِمَّا يَبلُغَنَّ عِندَكَ ٱلكِبَرَ أَحَدُهُمَآ أَوۡ كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل لَّهُمَآ أُفّٖ وَلَا تَنهَرهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوۡلٗا كَرِيمٗا ٢٣﴾ [الإسراء:23].
«(ای انسان) پروردگارت فرمان داده است که جز او را نپرستید، و به پدر و مادر نیکی کنید، هرگاه یکی از آنها یا هر دو نزد تو به سن پیری رسیدند (کمترین اهانتی را به آنها مکن و حتی) به آنها اف هم مگو! و بر سر ایشان فریاد مکش و با سخنان محترمانه با آنها سخن بگو!»
تردیدی در این نیست که لازمه نیکوکاری با پدر و مادر ضرورت فراهم آوردن زندگی سالم و آرام و تأمین همه نیازهای ضروری اعم از غذا، بهداشت، معالجه، مسکن، لباس و … است.
رسول خدا صلیالله علیه و سلم فرمودهاند: «بدا به حال کسی که پدر و مادرش سالمند شوند و کاری نکند که او را به بهشت ببرند»
فقـه خـانواده
