آموزش در آیینه زمان (روایتی از دوران جمهوریت)!

فصل چهارم: آموزش در نظام جمهوریت
ادامه‌ی دوره معارف
کیفیت و کمیت نامناسب

أ- بی‌سواد معلمین و آموزگاران: معلم در سیستم آموزش از جمله عناصر مهم و اساسی و محور کیفیت یادگیری دانش‌آموزان است. معلم در واقع تسهیل‌کننده‌ی انتقال دانش، مهارت‌ها و ذهنیت پیش‌بینی شده در نصاب تعلیمی به دانش‌آموزان است تا دانش‌آموزان به‌خوبی بتوانند با طرز فکر خلاقانه به امور فردی و اجتماعی خویش رسیدگی نمایند. استاد باید دارای قابلیت‌های اساسی مضمونی بوده، انگیزه، اشتیاق و پیوند عمیق به مسلک معلمی داشته باشد؛ درحالی‌که در نظام جمهوریت به دلیل وجود فساد اداری گسترده و کم‌توجهی به مقام منیع معلمی، اشخاصی از طریق پول و پارتی به استخدام معارف، در بست‌های معلمی مقرر می‌شدند که از سواد کافی برای معلمی برخوردار نبودند و تعداد زیادی از معلمان معیار حد اقلی معلمی را دارا نبودند. به همین دلیل کیفیت یادگیری در بیشتر مکاتب افغانستان پایین بوده است. هدف نویسنده از بیان این جملات توهین و هتک حرمت به معلمین فرزانه و خردمند، صادق و درستکار، دلسوز و مهربان نیست که از سر عشق و علاقه و خدمت به فرزندان این سرزمین از طریق پروسه‌ی شفاف به مقام رفیع معلمی نایل آمدند، بلکه هدف آن عده از بی‌سوادان و بیکارانی است که از سر بیکاری و از راه پول و پارتی، به‌منظور تباهی نسل جوان این سرزمین به مقام معلمی رسیدند. سطح تحصیلی معلمان بسیار پایین بوده است؛ چنان‌که 2 فیصد معلمین (3025 تن) دارای درجه‌ی تحصیلی پایین‌تر از صنف دوازدهم، 26 فیصد (47830 تن) دارای سند فراغت صنف دوازدهم، 49 فیصد (90491 تن) فارغ‌التحصیل صنف چهاردهم، 23 فیصد دارای درجه‌ی تحصیلی لیسانس و بالاتر از آن بودند که تعداد معلمان مسلکی در ولسوالی‌های دورافتاده بسیار پایین بوده است (ظهیر، 1396: 16).

ادامه دارد…